Lối ra nào cho nghệ thuật công cộng? - Hòa Bình

9:46 AM |
Nhiều đô thị lớn ở Việt Nam đang thiếu trầm trọng những tác phẩm nghệ thuật được đặt trong không gian công cộng. Trong khi đó, các tác phẩm lại phải ráng sức tìm chỗ đứng mà… không có
Tìm lối ra cho nghệ thuật công cộng là mục đích của buổi tọa đàm "Nghệ thuật công cộng từ A đến Z", do Trung tâm Nghệ thuật đương đại Việt Nam tổ chức, diễn ra chiều 19-8 tại TP HCM. Lần đầu tiên tại Việt Nam các khái niệm "kiến trúc hạnh phúc", "ngạc nhiên bền vững"… được đưa ra bàn thảo gợi lên những ước mơ và khao khát sáng tạo nghệ thuật đặt trong không gian công cộng như ở TP HCM.

Tác phẩm thừa, nơi đặt thiếu

"Người Việt chúng ta không hề thiếu các tác phẩm nghệ thuật phù hợp, thậm chí sau nhiều lần tổ chức các trại sáng tác điêu khắc, lần nào cũng "tồn đọng" hàng trăm tác phẩm được chắt lọc từ sáng tạo của các nghệ sĩ và đã đoạt giải thưởng, xong lại bị "xếp kho", chất đống lên hoặc đổ nát dần dưới nắng mưa, không hề được sắp đặt, trưng bày cho đúng nơi, đúng chỗ, đúng tầm, đạt hiệu quả về thẩm mỹ và mang lại lợi ích cho cộng đồng" - nhà điêu khắc Phan Gia Hương nói.
Tác phẩm "Thuyền nhà thuyền" của Ly Hoàng Ly trong không gian đô thị đương đại ở Chu Lai (Quảng Nam) Ảnh: Nguyễn Huỳnh Mạnh Khải
"Nghệ sĩ rất trăn trở với sáng tạo, yêu nghề thì vẫn phải làm nghề nhưng nhiều người bắt buộc phải sáng tạo những thứ không đúng với tâm nguyện" - nhà điêu khắc Phạm Đình Chiến cho hay.
Theo bà Hương: "Nhu cầu của công chúng rất cần nhưng cứ mỗi lần bàn đến chuyện nghệ thuật công cộng lại "đụng chạm" với cơ quan quản lý đô thị, quản lý công viên cây xanh… nên vấn đề vẫn ách tắc. Chúng ta chưa hề có bất cứ quy hoạch đô thị nào chuẩn bị sẵn không gian cho tác phẩm nghệ thuật công cộng. Hàng trăm tác phẩm điêu khắc nằm dưới nắng mưa bên quận 9, số tác phẩm trong Công viên Tao Đàn cũng bị trả lời là không trưng bày được vì công viên còn để tổ chức hội chợ" .

Mong một lối ra

Nhu cầu nghệ thuật công cộng rõ ràng là quá lớn, không chỉ đối với TP HCM mà còn ở các đô thị Việt Nam nhưng các nghệ sĩ chỉ biết loay hoay trong sáng tạo của mình và hầu như không có lối ra. "Tác phẩm điêu khắc thường rất lớn về kích cỡ, nặng về trọng lượng nên nếu không sử dụng với mục đích công cộng thì sau khi dự thi hoặc trưng bày, triển lãm ít ngày, tác giả cũng chẳng biết làm thế nào với "đứa con tinh thần" quá khổ của mình. "Cuộn" của tôi sau khi đoạt giải và triển lãm một thời gian, tôi mang về nhà" - nhà điêu khắc Phạm Đình Tiến từng đoạt giải Vàng điêu khắc năm 2016 nói.
Ly Hoàng Ly chưa thể trả lời được rằng sau bao nhiêu vất vả để hoàn thành "Thuyền nhà thuyền", chị sẽ mang tác phẩm của mình đi đâu sau thời gian trưng bày trong triển lãm ở Trung tâm Nghệ thuật đương đại (quận 2).
"Tôi cứ thử hình dung tác phẩm "Thuyền nhà thuyền" của Ly Hoàng Ly nếu được đặt ở vị trí cuối đường phố đi bộ Nguyễn Huệ chẳng hạn. Chỗ đó nhìn ra sông Sài Gòn. Tác phẩm có tên "Thuyền nhà thuyền" rất phù hợp với ý nghĩa của thành phố khởi nguồn từ một thương cảng như Sài Gòn. Và công chúng cũng như du khách dạo bước tới phố đi bộ sẽ được tương tác với tác phẩm thì thật tuyệt vời. Hoặc các không gian đô thị khác như Phú Mỹ Hưng (quận 7), Sala (quận 2) chẳng hạn cũng rất phù hợp với vẻ đẹp hiện đại của tác phẩm" - bà Nguyễn Thế Thanh đưa ý kiến.
Trên cương vị Phó Chủ tịch Hội Mỹ thuật Việt Nam, Phó Chủ tịch Hội đồng Điêu khắc toàn quốc, phụ trách mảng điêu khắc phía Nam, bà Phan Gia Hương khẳng định: "Với tốc độ đô thị hóa nhanh chóng, không gian đô thị của TP HCM và Hà Nội đều đã trải dài ra qua nhiều quận huyện nhưng từ rất lâu rồi, không ai để ý rằng không gian công cộng của những khu vực trung tâm của hai thành phố này rất xấu. Tượng chỉ được đặt ở một vài vị trí, không phải tượng nào cũng phù hợp. Và tượng cũng chỉ là một trong số rất nhiều hình thức tác phẩm điêu khắc hiện đại. Rất cần có một bảo tàng lịch sử để lưu giữ các tác phẩm cũ và bắt buộc phải trình bày lại bộ mặt nghệ thuật công cộng của hai TP Hà Nội và TP HCM bằng các tác phẩm đương đại phù hợp với không gian hiện nay".

Bảo tồn văn hóa và thu lợi

Kiến trúc sư Hoàng Thúc Hào khẳng định trong xã hội hiện đại, kinh tế thương mại phát triển mạnh mẽ còn sự kháng cự của cộng đồng lại rất yếu ớt. Do quá nghiêng về lợi ích vật chất nên ở mọi đô thị, bản sắc và nét riêng đều bị xóa nhòa, đặc biệt các cộng đồng thiểu số, văn hóa bản địa còn mất nhanh hơn bởi tốc độ đô thị hóa.
Theo ông Hoàng Thúc Hào, người kiến trúc sư cần góp phần bảo vệ cho sự đa dạng văn hóa và bảo tồn văn hóa cho cộng đồng thiểu số. Với mỗi đô thị, cần tạo ra những công trình mang tính ngạc nhiên bền vững. "Chẳng hạn như phố cổ Hội An (tỉnh Quảng Nam) luôn là một ngạc nhiên cho chính cộng đồng địa phương và du khách, người ta có thể sống hạnh phúc vui vẻ ở đó và vẫn có được thu nhập tốt. Chùa Một Cột (Thái Bình) cũng là một ngạc nhiên bền vững, đã tồn tại hàng trăm năm chứ không chỉ gây sốc tức thời" - ông Hoàng Thúc Hào đưa ví dụ.
Trao đổi thêm về khái niệm "ngạc nhiên bền vững", nghệ sĩ Ly Hoàng Ly cũng kể lại: "Khi đến Chicago (Mỹ), tôi đã rất ngạc nhiên với công trình "Cổng mây" hay tên khác là "Hạt đậu" (do hình dáng rất giống hạt đậu) nằm trong công viên Thiên Niên Kỷ. Đây là một công trình nghệ thuật công cộng rất nổi tiếng, được đầu tư tới hơn 23 triệu USD. Để xây dựng công viên Thiên Niên Kỷ, chính phủ đã đầu tư tới 475 triệu USD. Đây là một công trình khổng lồ tập trung các tác phẩm nghệ thuật công cộng, mỗi năm thu hút từ 2- 5 triệu khách tới thăm Chicago chỉ vì tác phẩm "Cổng mây" hay "Hạt đậu" này".
HÒA BÌNH
(Nguồn: báo Người Lao động)

Xem tiếp…

Chùm thơ của tác giả Đặng Xuân Xuyến

11:37 PM |
Tên thật: Đặng Xuân Xuyến
Bút danh khác: Hạ Vinh Thi, Thái Đắc Xuân, Đỗ Quang Ân.
Sinh ngày 17.04.1966
Quê quán: Đỗ Hạ, Quang Vinh, Ân Thi, Hưng Yên.
Tốt nghiệp Đại học Văn Hóa Hà Nội.
Đã từng công tác tại Viện Sử Học Việt Nam.
Cư trú: 7/61 Nguyễn Văn Trỗi, Phương Liệt, Thanh Xuân, Hà Nội
Các tác phẩm chính: Doanh nghiệp với thị trường, điểm yếu của người đàn ông mạnh mẽ, điềm báo và kiêng kỵ trong dân gian, tiếng nói của ngôn ngữ cử chỉ trong giao tiếp, khám phá bí ẩn con người qua khuôn mặt, dáng hình, tìm hiểu văn hóa tín ngưỡng của người Việt, vào chùa lễ Phật, những điều cần biết, tử vi kiến giải, tử vi vấn đáp, tập thơ Cưỡng Xuân (NXB Hội nhà văn)...

NGƯỜI ƠI... NGƯỜI Ở...
- Tặng N.M.P -   

Ngơ ngác níu tìm “người ơi người ở”  
Chống chếnh men say “người ở đừng về”  
Quan họ dặt dìu  
Chông chênh câu hát  
“Yêu nhau cởi áo trao nhau”
“Về nhà dối mẹ qua cầu gió bay”...

Run rẩy
Thẹn thùng
Ngẩn ngơ yếm thắm
Líu ríu tơ tình ai kẻ giăng tơ?

Quan họ dùng dằng
“Người ơi người ở”
Lập cập chữ yêu chưa dám tỏ bày

Ngơ ngác níu tìm
Chống chếnh men say... 

CHIA TAY
 - Với N.M.P-

Chia tay nhé
Đừng buồn em nhé
Chút nắng chiều vội vã chạy từ lâu
Em đừng tiếc gió chiều bảng lảng
Ánh hoàng hôn tím sẫm chân trời
Em đừng tiếc phút giây ngóng đợi
Đừng tiếc chiều đếm lá vàng rơi.

Chia tay nhé
Đừng buồn em nhé
Ánh hoàng hôn vụt tắt lâu rồi
Em nhớ đến bến sông ngày ấy
Nhặt cho anh câu hát lỡ quên
Em hãy đến gốc đa đầu ngõ
Xóa giùm anh dòng chữ mộng mơ.

Chia tay nhé
Đừng buồn em nhé
Đêm tàn canh
Vọng tiếng ơi đò
Qua bến cũ đừng nghe sóng dội
Cũng đừng nhìn ghế đá tuổi thơ
Dẫu lòng em day dứt vô bờ
Câu ca cũ
Con đò chiều
Và gió chiều bảng lảng
Em hãy nhớ giờ là kỷ niệm
Dư âm buồn
Day dứt cũng thế thôi
Ta chia tay
Đêm hết đã lâu rồi.

QUA ĐÒ
- Với N.M.P-

Chiều trở lại bến xưa
Thấy sông trôi khác quá
Mây trời bay cũng lạ
Gió hình như chuyển mùa.

Đâu tiếng ai cười đùa?
Đâu đêm trăng thao thức?
Sông ơi còn thổn thức
Vắt ngược dòng về đâu?

Đã qua mấy mùa ngâu
Em sao chưa về lại?
Đò xưa ơi khờ dại
Neo mình đậu nơi đâu?

Em giờ ở nơi đâu?
Có thương về chốn cũ?
Có tan vào giấc ngủ
Buốt lạnh vài giọt ngâu?

Nắng tắt màu từ lâu
Mưa đã thôi tầm tã
Gió ngừng cơn vật vã
Sông oải mình, ngác ngơ.

Sao ta mãi thẩn thơ
Thương một thời lỡ dở...
"Người xưa đâu xa vắng
Ai đưa tôi qua đò".
ĐẶNG XUÂN XUYẾN

Xem tiếp…

Rồi lẻ loi như gió... - bài viết Phan Nam

2:34 PM |
Với một phong cách sáng tác vô cùng phóng khoáng và hiện đại, tập thơ “rồi lẻ loi như gió” (NXB hội nhà văn quý I/2016) tập hợp những bài thơ được tác giả Hồ Huy Sơn sáng tác trong khoảng thời gian đã lâu, thế nhưng cảm xúc thì vẫn vẹn nguyên như mới. Tập thơ được chia làm 2 phần rất rõ ràng: “cô đơn trong thế giới loài người” và “tôi là đứa trẻ hư” sẽ đưa độc giả khám phá một bản ngã của tác giả trẻ sinh năm 1985, sinh ra ở miền gió Lào cát trắng Nghệ An, và anh dấn thân vào thi ca như đang uống cạn huyết mạch suối nguồn. Lật mở từng trang thơ ta có thể thấy tác giả hoàn toàn làm chủ con chữ trong sự “vượt thoát” của nỗi cô đơn, trường liên tưởng rộng cộng với sự thành thật khi khai mở cảm xúc đã tạo nên nhiều bất ngờ cho độc giả, đặc biệt sẽ rất thú vị với các độc giả trẻ.
Có thể thấy ngay từ bài thơ đầu tiên “ngày chủ nhật” được tác giả sáng tác vào ngày 14.03.2013 gây ấn tượng bởi tầm khái quát cho cả phần đầu của tập thơ, nghĩa là thơ tự vấn tâm hồn tác giả, và nhà thơ đối diện với lòng mình trong nỗi cô đơn đã trào dâng trong mầm mống của sự sáng tạo: vách tường bầy mối trễ nãi/ để mặc xác chữ ốm o/ câu chuyện cổ tích khép lại/ ta tự nhốt mình quá lâu/ trong căn phòng thiếu nắng/ trách sao ý nghĩ lụi tàn... Tác giả tự nhận “ý nghĩ lụi tàn” nhưng khi từ từ đọc và cảm nhận xác chữ hoàn toàn bay bổng trong một không gian mênh mông, tất nhiên là ẩn chứa cái tôi cá nhân mãnh liệt của tác giả, đồng thời chính “cái tôi” ấy song hành cùng niềm đam mê và sáng tạo. Trong bài thơ “là lúc thơ tức nước vỡ bờ”, tác giả viết: “thơ sống lại rồi!/ người ta xúm quanh/ “sao mà dại dột?”/ nhưng thơ im lặng/ hồ huy sơn cũng im lặng/ cái tên đành viết thường” không chỉ ẩn chứa nỗi niềm cô đơn dằng vặc của một người làm thơ trẻ và nỗi buồn vùng vẫy khiến họ khao khát thoát khỏi cô đơn đang bủa vây khi đối diện với thi ca. Trong phần đầu tập thơ, tác giả có chủ ý đi tìm sức sống và sự tồn tại của thi ca trong đời sống xô bồ ngày nay, khi họ lên tiếng chính là bản lĩnh và trách nhiệm của người cầm bút. Và tất nhiên, trong dòng chảy của thời sự, có những dòng thơ bao dung rất lạ, nhường chỗ cảm xúc dâng trào:
Đường vẫn dài tít tắp
Tôi lẫn với hoàng hôn
Rồi lẻ loi như gió
Bạt ngàn trong ngày buồn
                         (Phía Bắc)
Làm sao biết gió lẻ loi, chắc có lẽ chỉ có mình tâm hồn tinh tế của thi sĩ mới tỏ tường, khi đường về vắng bóng giai nhân, những ngày tháng lạc nhau phải cần dùng đến “la bàn” để định vị. Thi ca không chỉ là cái duyên, cái nặng, cái nợ, cái nghiệp... mà còn là cái tình. Cái tình hiện diện rõ ràng trong giây phút “giãi bày”: thông thênh một nẻo về/ anh muốn được cùng em đi trên con đường dậy hương hoa sữa/ chúng mình rất yêu mùa thu/ cả anh và em đều tan ra trong mùi hương dịu ngọt/ bất chất những con gió lùa. Thật thi vị, lãng mạng và trong veo như cơn gió len lỏi qua mái nhà mang theo hương hoa nồng nàn để rồi trao nhau nụ hôn đầu tiên. Rồi “ô cửa” mở ra và cũng chính từ đây khơi nguồn tư tưởng cho mạch thơ ở phần sau của tập thơ, tôi nghĩ đây là những câu thơ vô cùng độc đáo và đáng trân trọng: chúng ta đi ra từ cửa mình của mẹ/ rồi mắc kẹt giữa nhân gian/ với muôn vàn ô cửa...
Trong phần hai “tôi là đứa trẻ hư” gồm 14 bài thơ với nhiều phân khúc về quê hương. Tác giả quay về nguồn cội với biết bao trăn trở, hoài niệm và dâng trào trong đó nổi bật là tình yêu sắt son với Tổ Quốc “rất thiêng liêng và đáng tự hào”. Tác giả nhớ về cánh đồng “xấp xõa cánh trắng”, ở nơi đó có “những giọt mồ hôi của cha đổ xuống/ tong tóc đường cày ban trưa”, và giấc mơ của đứa con: “ước/ vết chân chim thôi hằn lên vết mẹ/ ngày cuối năm không có người tới nhà đòi nợ/ mẹ về già cuộc sống ấm no”. Tác giả tự nhận mình là “đứa trẻ hư” nhưng khát khao về cánh đồng quê hương chưa bao giờ nguội tắt, phải chăng chính điều đó đã làm nên tên tuổi Hồ Huy Sơn trên thi đàn? Và còn nhiều, nhiều nữa nhưng điều đặc biệt khác trong tập thơ “rồi lẻ loi như gió”, tôi nghĩ đây không chỉ là cuốn sách dành cho người yêu thơ.

Đà Nẵng, tháng 04.2017
PHAN NAM.


Xem tiếp…

Giới thiệu tuần báo văn nghệ TP HCM số 461 (03.08.2017)

4:15 PM |
Số báo 461 phát hành thứ năm 3-8-2017 giới thiệu nhiều sáng tác mới của tác tác giả :

THƠ: TRỊNH CÔNG LỘC- PHAN NAM- VĨNH THÔNG- VÕ NGỘT- LÊ NHỰT TRIẾT- LÊ VĂN TRƯỜNG

VĂN : ĐÀO NGỌC ĐỆ- NGUYỄN THANH TUẤN- THANH DƯƠNG HỒNG- VŨ ĐỨC NGHĨA- NGUYỄN NGỌC YẾN- TRỊNH TUYÊN- VÕ TẤN CƯỜNG- LƯU NGUYỄN- ROBERT BARR...

ĐỌC SÁCH :
Đọc " HOA RƠI HỮU Ý " của LÊ THIẾU NHƠN .
Bài PN.TDOAN.
 NHIỀU BÀI MANG TÍNH THỜI SỰ CẬP NHẬT NHIỀU VẤN ĐỀ NÓNG :
- PHÚC DĨ :
Tự do báo chí là tự do bịa đặt, xuyên tạc và bóp méo sự thật hay sao ?
- MINH TÂM :
Những kẻ kích động người khác phạm tội bằng việc đưa, truyền bá tin sai sự thật trên mạng phải bị trừng trị .
- TRÚC HƯƠNG:
Phạm Chí Dũng lại giở giọng cồn đồ đường phố.
- VŨ HẢI :
Thành tích " kinh hoàng " của luật sự ngụy dân chủ.
- MỘC HƯƠNG:
Chuyện hài trên mạng : Linh mục ban phép lạ như Chúa Giêsu.
Bìa : Tranh của Mình Chi- Minh Tuệ - từ cuộc thi Vẽ Nên Cổ Tích do NXB Kim Đồng tổ chức - do HS Tô Chiêm cung cấp .

Kính chúc mọi người một ngày mới tràn đầy niềm vui.


Xem tiếp…

Trúc Thanh Tâm chiều nay mưa phố

3:54 PM |

 CHIỀU NAY MƯA PHỐ
 - Kỷ niệm sinh nhật lần thứ 70 -

 Bây giờ tôi định dạng tôi
 Bảy mươi năm giữa tình đời đảo điên
 Qua hai thế kỷ ưu phiền
 Nợ còn đeo đẳng từ tiền kiếp xưa

 Đời nay mưa nắng trái mùa
 Nên đau khổ cứ cợt đùa cõi mê
 Gót chân đau nhói lối về
 Dường như bão rớt trên quê hương nhà

 Những mùa xuân cũ đã xa
 Và mùa xuân nữa chợt già trong tôi
 Học chưa hết cấp làm người
 Mà sao nước mắt chín muồi trên mi

 Một người tiễn một người đi
 Tình quê gởi lại từ khi xa người
 Dòng sông thơ ấu mất rồi
 Chiều nay mưa phố ngậm ngùi, thấy sông !
 
ĐỜI CÒN KIẾP SAU  

 Một chút gì còn lại
 Trên môi mắt một người
 Đời chia bao nhánh khổ
 Suốt đường trần chông gai.

 Bốn phương nào cũng nắng
 Tám hướng một vùng mưa
 Sóng lòng dâng thành bão
 Người trở thành... người xưa.

 Ta thấy trời cố quận
 Cây đa và mái đình
 Chiếc cầu tre thuở đó
 Ráng chiều vàng bờ kinh.

 Lòng người còn u ám
 Dưới hào quang từ bi
 Lời kinh không thể mở
 Cửa thiên đường ta đi.

 Thượng Đế luôn sòng phẳng
 Nếu còn nợ nần nhau
 Không thể vay không trả
 Nên đời còn kiếp sau!
28.4.2017

BÀI THƠ TÌNH MUÔN THUỞ 
- Quý mến tặng tất cả bạn bè -

 Anh rất vui, trái đất chưa tận thế
 Nên bao điều cần nói hôm nay
 Xin tạ lỗi với những người đang sống
 Cám ơn đời cho anh hạnh phúc, đắng cay.

 Ngày ly biệt, em hãy nên bình tĩnh
 Khóc nhiều rồi, đã mấy mươi năm
 Cả đời anh, thăm chưa giáp nước
 Nghĩ thêm buồn chuyện của thế nhân.

 Đem theo anh, em đừng quên giấy, viết
 Những tập thơ tình bè bạn in chung
 Anh ký tặng để làm quà qua cửa
 Ở cõi âm, văn hóa họ rất cần.

 Chỉ biết được những giây phút cuối
 Người yêu thầm và người lại yêu thơ
 Anh trả lại trần gian bao vinh, nhục
 Riêng tình em, anh mang hết xuống mồ.

 Bạn bè xa, bao người hay muộn
 Hãy nâng ly cạn hết rượu buồn
 Anh nhớ mãi nụ cười của những người thân thích
 Cõi sinh tồn nhiều lắm hoa thơm.

 Tiếng chuông ngân qua tầng mây gió
 Đưa hồn anh ra khỏi bến mê đời
 Sống thật làm người đâu phải dễ
 Đất nước mình còn điên đảo, em ơi.

TRÚC THANH TÂM.

Xem tiếp…

Ai sống ở hiệu sách Nica - tản văn của Phạm Thị Hải Dương

12:56 AM |
Con đường trầy trụa rẽ vào xóm trọ vẫn còn đấy nhưng Nica thì đã rời đi. Nica, tên tiệm sách đầu đường, đã chuyển về nơi ở mới. Nghe đâu một căn cấp bốn bình thường, lọt sau lưng mấy trục đường ô bàn cờ. Mới tuần trước, còn lân la bên đó ngắm con bướm xanh đậu trên bìa cuốn Lolita, nằm khoan thai trên giá  gỗ cao nhất của tiệm. Hôm sau, lúc cầm hóa đơn thanh toán mấy cuốn của Patrick Modiano, thì cầm thêm mẩu giấy nhỏ từ tay chị nhân viên.
“Qua tuần nhà mình đi, Mây có thích thì mình để lại địa chỉ. Lúc nào tiện thì ghé lại!”.
Là lời nhắn của ông chủ tiệm. Thời gian trước gặp nhau, mình có nghe ông ngập ngừng chuyện đi ở với đôi mắt đầy tư lự. Mình trọ học rồi đi làm, ở khu này đã bảy tám năm, chứng kiến giá đất cát tăng theo từng tháng, không trừ mặt bằng của Nica. Và cũng từ khung cửa sổ phòng trọ, nhìn sang đối diện, mình thường ám ảnh bởi nhân dáng vợ ông chủ. Một kiểu phụ nữ ôm chứa quá nhiều uẩn ức nhưng giỏi cam chịu và thu vén. Song kể cả đã kìm nén, những nhọc nhằn của một kiếp làm vợ vẫn bướng bỉnh trồi lên trên gương mặt của bà. Nhân duyên như đôi tay người đầu bếp cừ khôi khéo léo phối trộn nguyên phụ liệu. Những ông trót mê các loại thú chơi ở đời, mê đến quên mình đang đứng ở thế kỷ thứ mấy sau Công nguyên thường là mảnh ghép còn lại của kiểu phụ nữ như bà chủ tiệm sách. Thế mới ăn đời ở kiếp được với nhau.
Bà chủ tiệm không hục hặc hay mỉa mai chồng mình vì chuyện thu nhập bán sách không đủ để ông mua lại mấy cuốn sách quý mà ông lăm le thường trực. Chưa nói chuyện ăn học của hai bé Ni, Ca. Nhưng cơm áo hữu hình là loại axit mạnh bào mòn con người ta khiến bản thể trở nên rúm ró, khó coi. Hữu sự chồng chất lên vai khiến bà trở thành bóng ma lặng lẽ với kiểu mặt vô hồn, người đối diện thoáng cảm giác gai người. Thế nên, khách đến tiệm rất ngại gặp bà vào vai người bán. Bởi sách vốn là thứ hàng hóa đặc biệt, đặc biệt trong cả cách giao dịch bán mua. Họ thích nhìn ông chủ say sưa khi hai bên luận về sách. Trong cảnh huống ấy, cả người ông bỗng màu nhiệm và bình thản như lời Đức Phật Thích Ca phán bảo tôn giả A Nan khi ngài sắp nhập Niết bàn.
Đó là đối với khách hàng. Khi ông thoát khỏi con người tham ái và vô minh của chính mình để trở nên thanh tao giả tạm. Những lúc vãn khách hay trời trở về chiều đột ngột, ông kéo ghế ngồi trước cửa tiệm, co ro như con mèo đói nắng mà sợ nắng. Nắng nguội rồi nhưng cố hắt xéo vào gương mặt ông, hoa lên chỗ ông ngồi. Như trêu ngươi người đàn ông tội nghiệp. Bên cạnh chỗ ông, là hàng xe máy, xe đạp của tiệm internet bên cạnh gửi hộ. Lúc nào cũng nườm nượp khách ra vào, tiệm internet phải nhờ khoảng vỉa hè của Nica. Có những buổi chiều thưa việc, mình khóa xe ở phòng rồi lội qua chỗ ông chủ ngồi. Hai chú cháu có khi không nói với nhau câu nào, chỉ nhấp nước trà thật loãng và nhìn trầm ngâm. Đôi mắt nào đi lạc khỏi con phố quen có hàng sưa đang mùa trơ lá. Đôi mắt ông chủ thoáng cái đã biến mất như một đứa bé con lẫn vào đám đông đang mùa vũ hội đường phố.
- Hay buôn bán thêm chi đó, Mây thấy được không?!
- Vậy chú còn toàn tâm với sách chứ ạ?
Nghe vậy cũng rất lạc quan, ba người, thêm cả vợ ông chủ quyết tâm làm mới tiệm sách bằng cách cơi nới không gian đọc tầng hai thành quán cà phê sách. Khách tới vừa có thể đọc sách, vừa uống cà phê, hoặc có thể lướt web tùy thích. Nhưng rồi việc bán buôn không bù đắp nổi chi phí thuê mặt bằng và nhân viên. Rồi cũng tới ngày Nica lùi vào quá vãng. Cửa giờ đóng im ỉm, bên ngoài một miếng A4 ép nhựa đề cho thuê mặt bằng kèm số điện thoại. Không còn người đàn ông tóc tai lòa xòa tận mang tai, hằng ngày cầm chổi lông gà quét từng hạt bụi trên giá sách. Không còn những chuyến xe bất chợt, những lần nhảy tàu vội vã đi về phương Nam xa xôi. Điện thoại, số quen không nhắn tin: “Mình vừa Sài Gòn về, có quyển sách Mây dặn!”. Nôn nao làm nhanh cho hết việc để được xin phép về sớm. Nín thở đợi sếp gật đầu rồi vội vàng mất hút. Có sách mình muốn, có ấm nước đậu ván của những buổi chiều đợi mùa sưa lên lá non, hai chú cháu cười, nói với nhau rất nhiều thứ xung quanh cuốn sách mới và cả chuyến đi vừa qua.
Gia đình Nica đã về nơi ở mới. Nica trở thành quán ăn. Tuy việc buôn bán không phát triển lắm nhưng thu nhập khá hơn bán sách. Mỗi tội, thương ông chủ, vườn sách ngày xưa ông vẫn trưng ra nhưng ai đến đọc thì đọc. Thành thư viện tại nhà miễn phí cho nhiều người. Mình sợ ông buồn cho đoạn rẽ này nên ít ghé lại, song thỉnh thoảng vẫn hay nhận được email của ông.
- Ngày trước thấy Mây nhìn bản Anh cuốn Gone with the wind, mình đã muốn tặng. Mình và Mây đều thích cô “Pansy” của Margaret Mitchell vì nhiều lý do. Chỉ tiếc...
Chú bỏ lửng câu nói. Mà thật ra không cần nói ra những gì mà cả hai người đều đã hiểu. Tối hôm sau chú mang cuốn sách qua chỗ mình ở với nụ cười lạ gắn hờ trên đôi môi thâm lại. Mình đã nhớ khoảnh khắc ấy rất rõ.  Đêm đó mình đã mơ được nhìn thấy Vườn sách Nica và cả Cuốn theo chiều gió bản Anh ở đúng vị trí mà mình đã ngắm nó cách đó nhiều năm sau.

PHẠM THỊ HẢI DƯƠNG
(Nguồn: vannghedanang.org.vn)

Xem tiếp…

Giới thiệu tập san Hương quê nhà tập 01: Những đóa hồng cho nhau

11:55 PM |
Sau một thời gian tổ chức thực hiện, Hương Quê Nhà sẽ có buổi giao lưu và ra mắt Tập 1 (Tủ sách chuyên đề của Hương Quê Nhà về sáng tác, lý luận phê bình VHNT), với chủ đề: Những đóa hồng cho nhau, Nhà xuất bản Hội Nhà văn 2017, cùng sự góp mặt trên 70 cây bút chuyên và không chuyên trên khắp vùng miền của đất nước.






Blog Phan Nam giới thiệu.

Xem tiếp…

Ngọn nến chưa tắt... - tạp bút của Phan Nam

6:06 PM |
1. Cách đây hai năm, nhận được tin “bông hoa múa” có nụ cười thiên thần Võ Thị Ngọc Nữ ra đi mãi mãi khiến lòng người trào dâng nỗi niềm tiếc thương. Dẫu “điều ước” đã không trở thành sự thật nhưng nghị lực, giấc mơ cống hiến cho nghệ thuật của chị vẫn âm ỉ cháy và ẩn hiện trong làn sương khói mơ hồ. Cuộc sống thì vẫn tiếp diễn, người người con đang mải miết trong vòng quay mưu sinh. Và mỗi lúc dừng lại, ngắm nhìn mưa nắng, không dưng nước mắt đã tuôn rơi lã chã tự lúc nào. Dẫu biết khi mất đi tất cả sẽ trở thành cát bụi nhưng sao ta vẫn nhớ, vẫn tiếc thương, vẫn trân trọng... một đóa hướng dương tràn đầy nghị lực, hi vọng mải miết hướng về ánh mặt trời. Ngọc Nữ đã khiến bao con tim rung động, bao đôi mắt long lanh, bao nụ cười ngập ngừng, bao giọt nước mắt tuôn rơi giữa đời thường. Giá trị của nghệ thuật là ngọn nến thắp lên cho mỗi chúng ta tia hi vọng, làm cho trái tim lạc quan và yêu đời hơn.
Tôi vẫn nhớ, những dòng chia sẻ của chị tinh khôi như những ngày đầu, nhẹ nhàng rót vào cõi nhớ: “Có người đã từng nói với tôi, một người bị bệnh ung thư như tôi sẽ không có quyền lựa chọn điều gì nữa trong cuộc sống, không có quyền được yêu, không có quyền ước mơ và hy vọng ngoài việc ngồi chờ... Ai cũng có thể chọn cách sống cho chính bản thân mình, tôi chọn cho mình đi hết con đường mà tôi đã chọn bằng nỗ lực và niềm tin, tôi tin mình sẽ đem lại hạnh phúc cho những người yêu thương mình, dù đó chỉ là khoảnh khắc”. Và hạnh phúc thật sự được nhen lên trong nhang khói cay xè khóe mắt, người đã ra đi nhưng tâm hồn, vẻ đẹp, hương thơm còn lan tỏa đâu đây. Tình yêu đối với nghệ thuật chưa bao giờ vơi cạn... Có một câu ca dao xa xưa khuyên răn mỗi người hướng về điều tốt đẹp: “Chớ than phận khó ai ơi!/ Còn da lông mọc, còn chồi nảy cây”. Mỗi người khi về với đất là lúc mỗi mầm cây cắm vào đó tìm hi vọng tỏa bóng mát giữa đời. Càng đáng trân trọng hơn khi người ấy ta chưa bao giờ gặp nhưng ánh lửa từ nghệ thuật và hi vọng còn trong nỗi nhớ sâu cùng...

2. Cách đây mấy hôm, tôi có đọc trên facebook của nhà văn Đinh Lê Vũ những dòng chia sẻ sau khi nghe tin ca sỹ Văn Ngân Hoàng ra đi: “Mình chỉ biết cô ấy qua facebook chứ không quen, cũng chưa gặp, chưa có dịp coi cô ấy hát ở sân khấu lần nào (nói chung là không có liên can gì). Biết thêm, cô là ca sĩ của một phòng trà khá lớn ở thành phố nơi mình sống. Đôi lần lướt qua facebook cô ấy, mình nghĩ cô là người sống tình cảm và chân thành...”. Tôi cũng như anh, chưa bao giờ biết đến Văn Ngân Hoàng, nhưng sao nghe tin chị ra đi, vẫn dâng trào một nỗi niềm xúc động. Có lẽ, chính giọng của chị vẫn còn vang vọng đâu đây, làm ấm thêm niềm tin của tình yêu và hi vọng. Những bản tình ca ngọt ngào hát “dưới giàn hoa cũ” đọng lại mãi cho một tình yêu bất tận, vô cùng. Làm nghệ thuật là làm một công việc đặc biệt, một công việc lặng lẽ trong bao hư vô phù phiếm giữa cuộc đời.
Album “dưới giàn hoa cũ” ngân lên trong không gian tiếc nuối, u buồn. Chị vẫn còn rất trẻ, mai đây, sân khấu Đà thành sẽ mất đi một giọng ca nhiều gắn bó, tâm huyết với nghệ thuật. Trên dòng thời gian của chị, những dòng thương nhớ, tri ân vẫn còn kéo dài thêm: “Một giọng ca trong trẻo, vút cao và đầy sức sống. Nhưng mãi sau tôi mới biết, ẩn sau giọng hát mạnh mẽ, hút hồn đó là cuộc chiến dữ dội giữa Em và căn bệnh ung thư quái ác. Vượt lên tất cả, Em vẫn hát, vẫn cố để lại một điều gì đó thật tươi đẹp cho đời... cho nghệ thuật, cho thỏa tâm hồn nghệ sĩ”. Đó là những tâm sự thật lòng của những con người yêu quý tâm hồn và cống hiến của người nghệ sĩ. Dòng đời sẽ còn nhiều biến động với nhiều vất vả, lo toan. Nhưng có lẽ ngọn nến của tình yêu và hi vọng thì sẽ không bao giờ tắt, vọng mãi trong câu hát: “Tôi yêu tiếng nước tôi từ khi mới ra đời, người ơi/ Mẹ hiền ru những câu xa vời / À à ơi! Tiếng ru muôn đời”...

Đà Nẵng, tháng 07.2017
PHAN NAM.

Xem tiếp…

Giới thiệu tập san Áo trắng số 06 (tháng 7-2017)

3:58 PM |
ÁO TRẮNG Số 6. 2017 (Phát hành thứ hai 24. 7. 2017)
HÈ MUỘN
VĂN: 
Nhược Nam, Y Nguyên, Đ.P. Thùy Trang, Khánh An, Minh Vy, Khuê Việt Trường, Nguyễn Đình Thu, Nhật Linh, Văn Tần Thu Ba, Nguyễn Minh Thuận, Phi Tân, Nguyễn Thị Mỹ Liên, Phan Nam.
THƠ: 
Trịnh Bửu Hoài, Nguyễn Bàng, Trần Nhã My, Ngô Thị Thục Trang, Nguyễn An Bình, Lưu Lãng Khách, Nguyễn Tấn Thuyên, Nguyễn Đình Xuân, Kai Hoàng, Phan Duy, Tô Ngọc Duy Qúy, Nguyễn Văn Ân, Hoa Nguyên, Nguyễn Thanh Tuấn, Nguyễn Vũ Hồng Khương, Vân Anh.
THƠ 5 CHỮ DỰ THI:
Hồng Chinh Nguyễn Thị, Võ Khoa Châu, Nguyễn Ngọc Hưng, Trần Phúc Thịnh, Kim Phượng Hà, Gia An, Đỗ Hoàng Tâm, Trần Thành Nghĩa, Linh Thảo, Tự Lan San.
CÁC MỤC KHÁC:
*Nguyệt ký: Lê Minh Quốc *Thơ Thầy Cô: Nguyễn Hữu Trung *Giới thiệu cây bút trẻ: Lê Hứa Huyền Trân *Bông hồng cho tình đầu: Hà Nhữ Uyên *Nụ hồng: Huỳnh Thị Kim Uyên *Bài thơ yêu thích: Lê Thành Văn *Hương vị quê nhà: Dưa lá sắn (Lê Minh Hải) *Du lịch: Kỳ thú đảo Lý Sơn ( Như Trang).
CHỦ ĐỀ CÁC SỐ TỚI: 
*15.8.2017: Mưa trong hồn người
*15.9.2017: Biển của mỗi người
*15.10.2017: Thu vàng huỳnh hoa
THÔNG BÁO: 
*Bạn đọc ở TP.HCM có thể mua tập san Áo Trắng tại Nhà sách NXB TRẺ, số 161B Lý Chính Thắng, Quận 3, TP.HCM. Gía 30.000 đ/ cuốn. Các bạn ở xa có thể mua Áo Trắng qua Cty Sách điện tử Trẻ: www.ybook.vn *Dưới bài viết gửi cho Áo Trắng, ngoài bút danh các bạn nhớ ghi rõ tên thật, địa chỉ, số điện thoại, số thẻ ATM (nếu có), để chúng tôi dễ dàng gửi báo biếu và nhuận bút. Sau 1 tháng, bài được chọn đăng trên Áo Trắng, chúng tôi sẽ gửi bảo đảm báo biếu và nhuận bút.
*Bài gửi cho Áo Trắng nếu viết theo chủ đề, xin gửi trước 1 tháng về email: at_bien@yahoo.com
Cám ơn các bạn.
Blog Phan Nam giới thiệu.


Xem tiếp…

Nhà thơ Nguyễn Giúp: Một dòng sông thơ - bài viết của Phan Nam

12:29 PM |
Tôi từng đọc câu thơ của tác giả trẻ Kai Hoàng: “tôi viễn xứ nhận ra điều có lẽ/ tim mỗi người đều chứa một dòng sông”, chắc hẳn vì trong tim mỗi người đều chứa dòng sông cho riêng mình nên thi ca đã tạc dựng ngôi đền đầy linh thiêng và bí ẩn. Chính dòng sông đời người chuyên chở biết bao buồn vui, trắc trở, gian truân, gập ghềnh của số phận nên mỗi khi có dịp dừng lại nơi bến đợi, lòng người không khỏi xuyến xao, bồi hồi. Cầm trên tay thi phẩm “gió từ sông thổi lên” (NXB Hội nhà văn tháng 04.2017) của tác giả Nguyễn Giúp ta sẽ càng thấy rõ hơn một dòng sông thi ca biến đổi không ngừng, luân phiên tuôn trào, để rồi thắp lên trong tâm khảm thi sĩ cái tình cái nghĩa trọn vẹn của sông quê, bồi đắp nên một chân dung thơ mới trên vùng đất “ba sông”, phía Bắc xứ Quảng. Nhà thơ Nguyễn Giúp sinh năm 1961, tại Ái Nghĩa, Đại Lộc, nơi có dòng sông Vu Gia ngày đêm chuyên chở cõi mộng thi ca bao đời nay trên miền đất “chưa mưa đà thắm”. Và trong khoảng thời gian gần đây, nhiều người làm thơ trên vùng đất này đang có xu hướng cách tân thơ, hoàn toàn rũ bỏ vần điệu, hòa nhập vào không gian thơ đương đại, và tôi nghĩ Nguyễn Giúp là đại diện tiêu biểu cho phong cách thơ tự do xứ Quảng hiện nay. Trong bài thơ “nhà ngoại tôi trăng lên”, tác giả viết: “Cớ sao em không đi bên đời tôi cho hết thảy như cha mẹ tôi với nhau/ Cớ sao em không ra sông nhìn nước chảy/ Cớ sao em không bội thực tình yêu của tôi dành cho em/ Cớ sao em qua cầu cho tôi bạt xứ”, đó là những câu thơ táo bạo thể hiện “tình yêu” một cách quyết liệt, bằng cách sử dụng điệp từ “cớ sao”, tác giả muốn nói, muốn trách, muốn hờn, muốn giận... dẫu có cay đắng, xót xa nhưng khát khao yêu thương chưa bao giờ cạn vơi. Thi ca nhập vào sông như nhập vào chính phận người, có chảy qua mới có sự lắng đọng, có gian truân mới có phút giây yên ả, có dâng hiến mới có lòng vị tha. Dòng sông trong thơ của Nguyễn Giúp là một dòng sông đặc biệt, dòng sông chứa đựng cái quê nhà tưởng chừng đã cũ nhưng hơi thở, huyết mạch, niềm tin thì luôn luôn mới: “Đêm trôi/ Sông thổn thức/ Phía những con thuyền không về/ Nguyên rằm lừng lựng mắt em đen một dải mong manh/ Ngân hà về đâu hỡi những hoa đăng/ Về đâu hỡi những cơn mơ hoang tịch diệt/ Sớm mai sông nguyên sơ/ Lòng xóa được khúc sâu?” (trích bài thơ “hoa đăng”).
Tôi gặp tác giả “gió từ sông thổi lên” trong một đêm rằm tháng tư, tôi cảm nhận anh là một con người tĩnh lặng, luôn luôn nhẹ nhàng, ít nói, kể cả khi trong không khí rộn ràng của mùa trẩy hội. Vâng, bản chất của thi sĩ là sáng tạo và đơn độc, có lẽ khi đắm chìm vào trang viết, năng lượng của anh mới thực sự khai phóng và chuyển hóa. Tập thơ đầy tay với 46 thi phẩm này chính là kết tinh của giọt phù sa neo đậu tâm khảm, làm cho trái tim tác giả thổn thức chấp bút? Nhà thơ Nguyễn Giúp ký tặng tôi tập thơ, anh nói khi hoàn thành bản thảo chừng 100 trang in là được rồi, và trong 100 trang in có phần lặng lẽ, nhẹ nhàng, không vồn vã, không ồn ào cũng đủ đưa độc giả khám phá một chân dung thơ Nguyễn Giúp đầy trách nhiệm và bản lĩnh qua mỗi trang viết. Nhà thơ Nguyễn Vân Thiên từng nhận xét: “Thơ Nguyễn Giúp mở rộng nhiều đề tài khác nhau, cũng lấy chất liệu từ cuộc sống đời thường gần gũi quanh anh. Nhưng, hiện thực trong thơ Nguyễn Giúp có cái - gì - đó tưởng như là cái diễn ra trước mắt có thể sờ - nghe - ngửi - nếm được, lại lung linh mờ mờ ảo ảo như trong chiêm- bao - giữa - ban - ngày. Anh thường viết theo thể thơ tự do, không vần, nhưng anh đã tạo cho riêng mình một nhịp giọng thơ rất riêng. Nói theo thuật ngữ âm nhạc thì thơ Nguyễn Giúp: khúc thức rất tự do, phóng khoáng nhưng vẫn giữ được luật cân phương rất tự nhiên. Thơ anh thường có cấu tứ khá lạ và độc đáo nên mỗi bài thơ của anh có thể xem là một tác phẩm độc lập có đời sống riêng...”. 



Tôi nghĩ, đây là nhận xét rất đúng, bao quát được không gian và giọng điệu của thơ Nguyễn Giúp. Qua một chặng đường thơ, tôi nghĩ, thi phẩm này là thành quả rất xứng đáng của tác giả, để lưu giữ một cách sâu sắc và có hệ thống những giá trị của công cuộc lao động nghệ thuật. Nguyễn Giúp là một tác giả được rất nhiều bằng hữu độc giả yêu quý, và anh làm thơ cũng rất nhiều, tôi nghĩ, trong thi phẩm “gió từ sông thổi lên” chưa thể đưa độc giả khám phá hết “đời thơ” của anh. Chắc chắn, còn rất nhiều bản thảo được tác giả “giấu đi”, chưa cho xuất bản. Cũng chính vì lẽ ấy, tôi càng trân trọng và nâng niu hơn thi phẩm “gió từ sông thổi lên”, như một cách bày tỏ niềm ngưỡng vọng và trân quý một người thầy giáo luôn luôn hết mình với trang thơ, với văn học nghệ thuật. Thi phẩm cũng sẽ đưa người đọc khám phá những câu thơ đi dọc những dòng sông, đi dọc quê mẹ và gói trọn ân tình của một người con quê xứ:
- Tháng Hai, lễ hội Bà Bô Bô trống giục thuyền đua/ Sông đôi bờ vẫy gió/ Lam lũ khuôn mặt người nhơn hậu/ Thuyền xuôi Cửa Đợi... (Khúc Thu Bồn)
- Quay xuống mà cạn sông/ Chắp hai tay lên ngực lạy với lòng Quảng Nam/ U u trăm năm ngàn năm cỏ dựng/ Anh hùng cọ núi xương khô... (Tôi & Sông)
- Chí lớn bọc lá gừng lá nghệ mà vạn dặm mai sau/ Những Hoàng Diệu, Phạm Phú Thứ, Phan Khôi.../ Và máu trổ hoa thời những người đàn bà đánh giặc/ Gò Nổi, một lát cắt tối ưu toàn cục.. (Gò Nổi)
- Nhiều đêm nằm mơ sông Hàn gợn chút trăng non dát vàng ghế đá/ Câu thơ chảy tràn/ Nhà thơ sao băng/ (...) Em nói gì với Đà Nẵng hôm nay/ Về hành trình bay có năm ngọn núi/ Về những cây cầu hướng tới đại dương/ Về Mỹ Khê sóng xanh cát mịn/ Về tuổi em hai mươi? (Ngày góc phố bắt đầu).
Trong 46 bài thơ thì chỉ có duy nhất một bài thơ được viết theo thể ngũ ngôn, còn lại hoàn toàn là thơ tự do nên sẽ gây chút khó khăn cho độc giả khi tiếp cận tác phẩm, đọc xong cũng không dễ hiểu, dễ nhớ. Tuy nhiên, đây là một tập thơ, theo tôi, rất đáng đọc, bởi vì toàn bộ thi phẩm ẩn chứa một khát khao, một hành trình mới đưa độc giả khám phá một chân dung thơ, phác họa một “phù điêu sông” rất độc đáo và thú vị. Với những ký ức đan xen, mảng màu pha trộn, giọng thơ khi chậm rãi lúc cuồn cuộn, câu thơ vắt dòng xoáy sâu vào tâm thức độc giả. “Gió từ sông thổi lên” đã thổi vào hồn tôi một dòng sông đầy bao dung và trắc ẩn.

Tiên Phước, tháng 06.2017
PHAN NAM.


Xem tiếp…

Định lý hình thành từ hạnh phúc - chùm thơ Nguyễn Khánh Tuyết Vy

11:34 AM |
Tranh: Họa sỹ Hoàng Đặng
VŨ TRỤ ĐÓA HỒNG

Đóa hồng nở ra
Cái vũ trụ đỏ rực
Hạt sương, một ngôi sao băng nhỏ
Rơi
Đậu
Lên vũ trụ đóa hồng

Lồng vào vũ trụ đóa hoa
Vũ trụ tôi
Kéo một đường chân trời mỏng tang
Tôi đưa tay gỡ đi đường chỉ ấy
Khuấy trộn trời đất
Tạc hình một kỉ nguyên đầy tình yêu và sức sống

Vũ trụ tôi lồng vào trụ đóa hoa
Tôi rơi vào đóa hoa
Không gian đỏ rực
Một ngọn lửa
Một tình yêu
Chan hòa vào cái vũ trụ còn phong kín nhụy hương

Ngọn lửa trong đóa hồng vẫn âm ỉ
Không thiêu rụi những xúc cảm tinh khôi
Tôi hòa tan trong mùi hương dẫn dụ
Con ong chúa tung mình vỗ cánh
Phành phạch tiếng gọi bản năng
Mê mải mùa trăng mật

KHÁT VỌNG

tôi muốn mình là con sóng hung hăng
cuốn theo chiều gió
đập vào vách đá
cho bọt vỡ
tan hoang

tôi muốn mình là con sơn ca
véo von buổi đêm dài
tắm ướt mình trong sương lạnh

tôi muốn mình là cái cây
vươn cành trong nắng
lan những nhánh rễ
tôi tìm nguồn sống
trong đất mẹ thẳm sâu

Người ơi!
Xin đừng nhốt sóng
Xin đừng nhốt chim sơn ca vào lồng
Xin đừng trồng cái cây vào hoá chất
Người ơi!
Xin đừng giẫm đạp tôi bằng lời cay đắng
Xin đừng trói buộc tôi
Vào những công thức toán, những phần mềm…
Tâm hồn tôi là vườn hoa trăm sắc
nở bung những cánh thơ
chỉ yêu chàng
chỉ rung động mãnh liệt
trong đôi mắt toả nắng giữa thành phố
mù sương 

TIẾNG GỌI

Trên những ngọn núi đắm mình trong nắng
Tôi bước dài trong nỗi nhớ
Ngất ngây

Tôi luôn cố gắng gọi tên một tình yêu
Tôi luôn cố gắng phân tích chiều sâu của lý tưởng
Nhưng mọi lời minh chứng đều bất lực
Đời tan đi
Người tan đi
Chỉ còn em
Khúc phong dao gác lại bên ngưỡng cửa
Của sự trưởng thành

Mỗi giấc tôi ngủ
Mỗi sáng tôi thức dậy
Mỗi bước tôi đi
Mỗi khi sự chờ đợi vang lên như điệp khúc thường ngày
Những cuộc thí nghiệm không khóa được nỗi nhớ
Và vô số những cánh hoa cúc
Rơi nhẹ qua kẽ tay bốn mùa

Tôi yêu em
Bằng bản năng những ngôn từ thác loạn
Nỗi nhớ là nếp nhà bình yên
Chạm khắc vào khúc quanh bí ẩn

Tôi gọi em
Bằng con tim chứa chan nước mắt
Em gọi tôi
Bằng con chữ vang dội vào thinh không bất tận
Khi tôi mở ra trang sách nhỏ – em
Mang tiếng lòng của hôm qua và ngày mai
Viết lại những nghiệm thức cuộc đời
Và tôi đợi hạnh phúc được sinh ra từ đó
Tôi gọi em – những câu văn, những vần thơ!
Đợi số mệnh của bài thơ cất cánh

ĐỊNH LÝ

Bầu trời
Nặn hình hơi nước thành đám mây
Và một định lý hình thành
Trong sự đơn giản.

Cánh bướm
Trở thành bản kí họa những sóng ánh sáng
Và một định lý hình thành
Trong sự kì ảo.

Những hạt nguyên tử gặp nhau
Những tế bào gặp nhau
Mở đường cho sự sống
Và một định lý hình thành
Từ đơn giản đến phức tạp.

Ta, anh và những mùa trăng
Thao thức trong sự đợi chờ vô tận
Định lý hình thành từ hạnh phúc

Ánh trăng nổi váng trên cỏ
Những giọt sữa thơm
Giọt sương rơi xuống
Mùi hương những bông hoa rơi xuống
Chiếc lá khép vào giấc ngủ
Ta đưa bàn tay hứng định lý đêm
Thả vào lồng ngực anh
Ta say
Trong cánh tay
Ghì siết định lý tình.


 NGUYỄN KHÁNH TUYẾT VY

Xem tiếp…

Loay hoay giữa hai cảnh phố, quê - tản văn của Phạm Thị Hải Dương

11:33 AM |
Tôi thấy mình thờ ơ với phố, dù đã ở phố nhiều năm. Đã không thương phố thì thôi, lâu lâu tôi còn mang theo quê về ở cùng với phố.Là khi tôi lom khom kéo túi hành lí cuối cùng ra khỏi hầm xe. Lúc thẳng người lại, tôi chỉ kịp thấy một làn khói xam xám đang tan dần trong không trung. Cùng với vali quần áo, tôi đang loay hoay với mươi kí gạo, hai con cá quả được xỏ bằng dây chuối khô và những rau muống còn nồng nồng mùi nước ruộng. Có đêm, tắt hết điện rồi mới phát hiện chưa buông rèm cửa sổ. Tật lười, dù biết đôi mắt sẽ không chịu nhắm lại nếu có ánh sáng.
Ánh sáng từ đâu hắt vào cửa kính. Chọn đầu giường đậu lại. Thành phố có thứ phát sáng rất kì lạ. Những tòa nhà cao nằm chen chúc thi nhau thả điện lên bầu trời. Vùng trời đón lấy rồi gieo vào mặt đất u minh những làn sáng nhờ nhờ. Cùng nửa vầng trăng bị bỏ rơi, hỗn hợp sáng ấy dễ khiến người ta trằn trọc tới sáng. Đêm trở thành mảnh đất gieo trồng hồi ức. Đêm trăng xưa, chốn có con nước cũ lững thững chảy ngang nhà, vạ vào thành mương đầy vơi theo hai mùa mưa nắng. Trăng tròn bầu bĩnh thả từng mảng sáng phủ lên con đường li ti sỏi đá. Dưới trăng, con đường như được dát một lớp lụa vàng mát lành lạnh. Trăng chui vào từng kẽ lá nên thấy rõ tôi đang ngồi trên chạc ba cây xoài, đợi Miên bưng mủng dâu da đi qua. Tôi tưởng mình sẽ khóc rồi ngủ luôn trên cây khi không thấy Miên về. Nước mắt quyện với trăng, không rơi được xuống đất nên nằm im trên phiến lá, tôi nhìn xuống và tưởng tượng. Nhưng chưa đến một hồi, nghe tiếng dép Miên từ đằng cây me dội lại, tôi lật đật phóng ầm xuống đất, chạy ù đến chỗ nó thò tay bốc trái dâu, bóc vỏ bỏ nguyên trái vô miệng. Lần nào Miên cũng cười tủm tỉm khi nghe tôi hứa sẽ đưa nó về nhà, vì chốc nữa thôi, người “đưa bạn về nhà” không phải tôi, mà là nó. Tôi bỏ gối, tựa đầu vào cửa sổ, mảnh trăng ốm yếu như sắp rơi ra khỏi bầu trời nhìn tôi tha thiết. Tôi muốn hỏi trăng có nhớ hết từng bước chân dài, ngắn của hai đứa tôi trên con đường cũ, nhưng không đành lòng. Sợ trăng phố tủi thân vì tôi chỉ hoài nhớ vầng trăng óng ả, ngủ yên trong trang kí ức ngày xưa đã vắng.
Đám cưới ngày cuối tuần. Mười người một bàn. Chén trơn, trắng sứ. Vải voan tím hoa cà buộc thân ghế trắng. Cổng hoa cũng hai màu trắng và tím. Hẳn cô dâu là người chu đáo và tự tôn. Bồi hồi về lại đám cưới Miên, lúc màn hình thông minh chiếu hình ảnh của cô dâu chú rể từ lúc mới yêu nhau. Phải chi Miên có chồng trễ chừng vài năm, gì chứ bộ ảnh đẹp như thế này không khó. Lúc khách chưa đến đủ, tôi thong thả đảo mắt một vòng. Ba mảng tường được đèn phủ màu vòi voi nền nã. Tôi thích kiểu không gian trước mắt. Thiết kế không làm tôi có cảm giác cần thêm oxy để ngồi đến tan tiệc. Thứ cảm giác dễ thở thế này đã không trở lại bên cạnh tôi, từ sau đám cưới Miên. Miên cưới Tháng Mười âm lịch. Miền Trung có câu: “Ông tha bà chẳng tha. Trời hành cơn lụt hai ba tháng Mười.” Thế mà năm đó, cả ông lẫn bà đều tha cho Miên yên ba ngày cưới. Đêm trước, trời còn mưa lót ngót. Thanh niên xúm xít căng bạt che mưa, ngồi quanh cây đèn hột vịt, kết lá dừa đựng rạp. Vậy mà sáng sớm cúng rạp xong, trời hửng nắng. Hai bên đường, đất từ từ ráo mặt. Tối trước ngày rước dâu, Miên còn sốt ruột: “Mây coi cu Hải đã xúc cát đổ xuống mấy chỗ sình chưa. Họ trai tới nơi mà lai quần lấm lem, kì lắm!. Mai Mây nhớ đứng gần má Miên lúc làm lễ nghen, chặm nước mắt cho bả, không thôi trôi hết phấn.” Nhìn lên sân khấu, cô dâu mặc váy cưới màu oải hương, tôn thềm ngực đầy đặn và trang nhã. Thanh tú đến mức tôi thấy nhoi nhói nhớ cưới Miên. Sao cũng đây với đấy, chừng một kiếp người lại có thể vời vợi xa nhau đến thế! Kiểu như cô dâu này và Miên của tôi, nhất quyết phải tròn đều như khuôn. Hạnh phúc cũng từ khuôn đúc ra. Tăm tắp đều. Không được suy suyển, nhốn nháo.
Tôi chưa bao giờ đem phố về kể cho Miên nghe. Mỗi lần nghe Miên hỏi thăm, Mây còn giữ cửa sổ chung cư mùa gió, kì này Mây con đã chuyển trường hay vẫn còn lội nước bì bõm, trả lời chung chung vẫn vậy. Phố, thường là nơi người ta nhận diện rõ ràng sự lớn đổi, vậy mà nhẩm đi nhẩm lại cốt chẳng có gì hệ trọng khiến ta đặc biệt để tâm lưu luyến. Đặc biệt như kiểu nhớ miếng bánh bò lén bẻ cho thằng bên kia hàng rào, khi nó cạ vai nó vào vai mình. Phố có chừng ấy thứ: Việc làm. Đẻ. Giao tế. Đổi chác. Ngoại tình cộng làm tình. Lâu lâu có người chết. Một cái váy đen quá gối tới đám ma. Mặt rơi như quả cóc, quả ổi trên cành bị chém ngang. Hết chuyện! Có chồng ở phố. Loi ngoi bảy tám năm cũng chen được một phòng ở tầng 12, chung cư tầm trung. Sống như nhiều cặp vợ chồng thành phố khác. Ban ngày chen chúc đưa đón con rồi đến chỗ làm. Xong bữa cơm tối, lại nói với nhau chuyện cơ quan, nghe bé Mây thỏ thẻ chuyện trên lớp. Cất cho mình vài thứ phố tặng để lỡ ra đường ai hỏi, có mà lấp vô. Như quán cà phê bolero hẻm Phan Thành Tài với bìa menu hình nhạc sỹ Tú Nhi. Những ngày không đến nghe hát, đứng trên tầng bảy quán, nhìn về phía sở thú trung tâm thành phố, nơi có con khỉ già còm cõi tự đếm tuổi rồi khóc một mình.
Mỗi lần bế Mây về ngoại, tôi cũng đinh ninh trong đầu, nhất định kể chuyện phố cho Miên nghe. Kể về cô ca sỹ tên Phương đến quán cà phê bolero mỗi tối thứ tư và chủ nhật. Mỗi khi cô cất giọng: “Xin trả lại những kỉ niệm buồn vui. Ngày xanh đã theo thời gian qua mất rồi…”, là cả quán lặng đi. Sẽ đưa Miên đi nghe Phương hát. Đưa Miên đi siêu thị lớn sắm quần áo cho bé Bông. Hai bà mẹ vừa nấu ăn, vừa canh chừng Mây và Bông khi hai con chơi đồ hàng cạnh cửa chính. Nói với Miên đủ chuyện. Rằng sáng hôm qua đi làm, đường ách quá, hình như chống chân lâu hơn hôm kia. Chiếc xe máy trước mặt coi chừng mới được mua. Ưng văng tục. Đã chật chội lại còn xe cộ. Vân vân và mây mây. Muốn ẵm con về quê luôn cho xong. Mà đếm can đảm, thiếu mất mấy miếng mới đủ lót thành con đường từ chung cư ra tới bến xe. Đành bám víu ở phố. Định kể Miên nghe nhiều lắm! Thế mà xe đò vừa qua hết đường lộ, len qua đồng lúa nhưng nhức mùi rạ mới. Xe như bị hút vào miên viễn. Đẩy tất cả những gì của phố ở lại. Hệt kẻ phụ bạc rũ tay cô gái trẻ tội nghiệp. Phố như cô gái ấy. Ngu ngốc và Cuồng si. Cô gái đáng thương tên Phố rơi khỏi vòng nhớ. Biến hẳn.
Ai nhẩm tính giùm tôi, hãy còn bao nhiêu năm tôi phải loay hoay san sẻ mình cho quê và phố?

 PHẠM THỊ HẢI DƯƠNG
(Nguồn: vannghedanang.org.vn)

Xem tiếp…

Những trào lưu mới của sách - Châu Nữ

9:58 AM |
Nhiều năm qua, sách du ký, nhật ký, tự truyện… và mới đây là sách khởi nghiệp được xuất bản khá nhiều, đã và đang thành trào lưu. Thị trường sách nhờ vậy đã trở nên phong phú và sôi động hơn...

Khởi nghiệp: Những lời có cánh

Có thể nói, chưa bao giờ sách về chủ đề khởi nghiệp của các tác giả trong và ngoài nước được xuất bản nhiều như hai năm trở lại đây và cũng được giới trẻ quan tâm khá nhiều. Nhiều NXB tham gia trào lưu ấn hành sách khởi nghiệp, như NXB Phụ nữ có “Tủ sách Khởi nghiệp” với các quyển: “9 chiến lược học tiếng Anh cho người Việt”, “Khởi nghiệp từ A tới Z đơn giản trên một chiếc khăn giấy”,  “3 cách nhanh nhất để thành công và giàu có”… NXB Trẻ có “Marketing theo dữ liệu lớn”, “Con đường đi đến thành công bằng sự tử tế”, “Dạy con dùng tiền”…
Không chỉ được PR rầm rộ, mà các tựa sách khởi nghiệp cũng dùng những từ “có cánh”: Nhà sách Fahasa có “Tủ sách khởi nghiệp, giúp bạn thành công”, trong đó có các quyển “Bí quyết dành cho người khởi nghiệp”, “Khởi nghiệp  từ A đến Z”, “Học khởi nghiệp ở vùng đất hứa”, “100 quy luật bất biến để thành công trong kinh doanh”... Nhà sách trên mạng Tiki cũng có “Vượt biển lớn - cách đi lên của người khởi nghiệp từ 5 xu”, “Nhà đầu tư thông minh”, “Doanh nghiệp nhỏ, ý tưởng lớn”… Đáng chú ý là hầu hết sách khởi nghiệp đều của các tác giả, nhà kinh tế nước ngoài. Trong đó, sách khởi nghiệp của Adam Khoo - tỷ phú trẻ tuổi người Singapore, gồm: “Làm chủ tư duy, thay đổi vận mệnh”, “Bí quyết tay trắng thành tỷ phú”, “Bí quyết gây dựng cơ nghiệp bạc tỷ”, “Chiến thắng trong trò chơi cuộc sống”… luôn nằm trong top sách kinh tế bán chạy.
Adam Khoo từng được biết đến với quyển “Tôi tài giỏi, bạn cũng thế” (dành cho người trưởng thành), “Con cái chúng ta đều giỏi” (chia sẻ kinh nghiệm nuôi dạy con). Adam Khoo chia sẻ chi tiết bí quyết thành công trong kinh doanh và cuộc sống qua từng trang viết, kiểu như “Kinh nghiệm sống và sự trưởng thành không phụ thuộc vào việc bạn đã sống bao lâu, mà phụ thuộc vào việc bao nhiêu năm qua bạn đã và đang sống như thế nào”, hoặc “Làm thế nào để có thu nhập bạc tỷ từ số 0”. Bạn đọc của trang mạng Tiki.vn nhận xét về những cuốn sách khởi nghiệp của Adam Khoo: “Sách viết chi tiết, cụ thể, có tâm, có thể áp dụng trong thực tế”; “Một trong những cuốn sách dạy làm giàu mà tôi thích nhất”; “Một quyển sách đáng đọc và thật sự may mắn tôi đã đọc được nó, một quyển sách truyền cho bạn một sức mạnh để vực dậy mọi khó khăn ở hiện tại và tiến lên về phía trước”…  

Du ký: Khám phá thế giới qua sách

Bên cạnh sách du ký, gần đây, sách nhật ký, tự truyện cũng xuất bản khá nhiều. Tháng 4 vừa qua, NXB Kim Đồng phát hành quyển “Hành trình yêu thương - Nhật ký Thiện Nhân”. Sách do mẹ nuôi của bé Thiện Nhân - chị Trần Mai Anh, viết. Trước đó, Kawa Chan ra mắt cuốn “Nhật ký của mẹ” bằng tranh dành cho cho cậu con trai đầu lòng của mình. Ngoài ra, “Nhật ký son môi” (Gào), “Nhật ký FA” (Đu Đồ Đút & Lee D) được giới trẻ quan tâm…
Phần lớn các tác giả trong nước xuất bản sách du ký là tác giả trẻ. Và độc giả của sách loại này cũng phần lớn là người trẻ. Bởi vì, một khi không thể đặt chân đến nhiều nơi trên thế giới, tận mục sở thị phong cảnh, bạn trẻ thích phiêu lưu vẫn có thể khám khá qua từng trang sách. “Mỗi tựa sách là những dòng ký sự tràn đầy nhiệt huyết của những con người đam mê xê dịch và dấn thân ở xứ người”, hoặc “Nếu bạn không xách ba lô lên và đi thì nằm nhà du lịch qua những trang sách sống động này cũng đủ thỏa mãn lắm rồi” - ấy là lời giới thiệu về những bộ sách du ký của các nhà sách. Ngược lại, sách du ký của tác giả nước ngoài thường là của tác giả lớn tuổi. Sau hành trình xuyên châu Á, nhà văn Mỹ Paul Theroux viết cuốn “Phương Đông lướt ngoài cửa sổ”. Sách xuất bản cách đây khá lâu, được dịch ra nhiều thứ tiếng và được tái bản nhiều lần, được xem là tác phẩm kinh điển về thể loại du ký. Tương tự, “Vào trong hoang dã” (Jon Krakauer, Mỹ) cũng để lại cảm hứng lớn cho giới trẻ bởi sự dấn thân chinh phục thiên nhiên hoang dã của tác giả. Tương tự, “Ăn, cầu nguyện, yêu” của nữ tác giả người Mỹ Elizabeth Gilbert (đã chuyển thành phim cùng tên) kể về hành trình của tác giả qua 3 lãnh thổ: Ăn (Italy), Cầu nguyện (Ấn Độ) và Yêu (đảo Bali, Indonesia). “Sách hay, nhẹ nhàng, dành cho những ai mất cân bằng cuộc sống và phù hợp với phụ nữ” - là những nhận xét về tập sách này của nhiều độc giả Việt Nam.
Có một điều khá thú vị, trên thị trường sách du ký hiện nay, nếu của nước ngoài thì chủ yếu là các tác giả nam, còn trong nước lại chủ yếu của các tác giả nữ. Đó là “Đảo thiên đường”, “Nụ hôn thành Roma” (Di Li), “Tôi là một con lừa”, “Con đường Hồi giáo” (Nguyễn Phương Mai), “Ngón tay mình còn thơm mùi oải hương”, “Bánh mì thơm, café đắng” (Ngô Thị Giáng Uyên). Dương Thụy, sau khi ra mắt 3 tập du ký “Trả lại nụ hôn”, “Venise và những cuộc tình Gondola”, “Tôi nghĩ tôi thích nước Mỹ” đã chuyển sang viết sách du ký cho thiếu nhi: “SuSu và GoGo đi Singapore”. Còn Di Li, nhà văn ưa xê dịch, đầu năm 2017 tiếp tục ra mắt sách du ký “Và tuyết đã rơi ngoài cửa sổ” và dự định cuối năm này phát hành cuốn du ký thứ tư sau khi đặt chân đến châu Phi.
CHÂU NỮ
(Nguồn: Báo Quảng Nam)

Xem tiếp…